Vlaams kanteldroomscenario

Vlaams kanteldroomscenario

Deze zin deed me watertanden om het vervolg van Jonathan Holslag's essay over een Vlaams kanteldroomscenario met de naam Vlaanderen 2055 en uitgegeven bij De Bezige Bij te lezen: mens- en waardengerichtheid zijn namelijk ook fundamenten waarop ik als Kantelaar graag bouw:

Echte vooruitgang is het vermogen om mensen meer mens te laten zijn, om meer van onze behoeften te bevredigen, meer van onze talenten te ontwikkelen en onze veelzijdigheid beter tot uiting te laten komen. Het betreft een combinatie van machtspolitiek en waarden, van realisme en idealisme.

Jonathan Holslag

Politicoloog, beleidsadviseur en opiniemaker, VUB en Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek Vlaanderen

Hoge nood aan een hoopvol kanteldroomscenario

Dat er nood is aan een maatschappelijk kanteldroomscenario in Vlaanderen blijkt uit onderstaande tabel met Indicatoren van tevredenheid op het werk (op een schaal van 100) in Vlaanderen:

Vlaanderen

Hoogste

Tevreden met werk

77

83

Wat ik doe is betekenisvol

54

79

Tevreden met werk-en vrijetijdsbalans

64

76

Ik haal voldoening uit wat ik doe

43

75

Ik kan tonen wat ik waard ben

55

70

BRON: ESS voor Vlaanderen en het gemiddelde van 30 Europese landen

Het is glashelder: we halen in onze huidige maatschappij veel te weinig voldoening uit wat we doen. Dat wist ik ook zonder bovenstaande tabel: dagelijks begeleid ik als Kantelaar mensen die meer zingeving willen in hun leven, mensen die - meestal naar aanleiding van een professioneel kantelpunt - beslissen om te kantelen naar een leven dat meer voldoening schenkt.

Van kanteldroomscenario als individu of bedrijf...

Daar kan je als individu aan werken via individuele levensloopbaancoaching en het wordt nog veel krachtiger als ook de organisatie waartoe je behoort of waarvoor je werkt investeert in een waardengerichte organisatiecultuur. Ook onze Vlaamse overheid heeft dit begrepen en subsidieert individuele kantelcoachingstrajecten door middel van loopbaancheques.

...naar kanteldroomscenario als regio

Maar stel je nu eens voor dat we het nog wat ambitieuzer zouden aanpakken en als regio Vlaanderen tegemoet willen komen aan het onderhuids verlangen om ons als mens zo volledig mogelijk te ontplooien: dat is waartoe dit hoopvol essay inspireert.

En daar ben ik blij om want ik mis visie, ik mis een positief verhaal om naar uit te kijken bij onze beleidsmakers. Zij lijken vooral gedreven door de waan van de dag, staan met de laarzen in de operationele modder, worden door de media ondersteund in hun negativiteit, waardoor burgers gaan geloven dat alles kommer en kwel is. En dat terwijl we het nooit eerder zo goed hadden! Wat tegengewicht stijl 'yes, we can', wetenschappelijk onderbouwd, met de nodige nuance en bekeken vanuit holistisch perspectief, verwelkom ik daarom met open armen.

Ja, jij kan wel het verschil maken!

Als individu kan je wel degelijk het verschil maken: als cynische en bescheiden Vlamingen vergeten we te gemakkelijk dat ons economische gewicht tijdens ons leven gemiddeld maar liefst 2,7 miljoen euro bedraagt! Door bewuste(re) keuzes te maken, je stem te gebruiken, heb je impact.

Verandering moet echter vooruitgang zijn wil ze slagen en komt bij voorkeur van onderuit, van alle burgers: bottom-up dus...

De grootsheid van een samenleving zit immers in de ambitie van de mensen, de ambitie om samen een betere toekomst te maken. Welnu, laat ons dan ambitieus zijn, in een streven om met meer zelfvertrouwen de rest van de wereld tegemoet te treden, meer te genieten van onze talenten en ons technologisch vernuft!

Jonathan Holslag in het essay Vlaanderen 2055

Ja, daar kan niemand tegen zijn... maar hoe dan? Want er zijn wel degelijk behoorlijke uitdagingen in onze maatschappij die op vele fronten op een kantelpunt staat...

Eerst de weg naar binnen...

Je start best met introspectie. De vragen waartoe Jonathan zijn lezers op pagina 29 uitnodigt, komen niet toevallig ook ruimschoots aan bod tijdens individuele kantelcoachingstrajecten:

  • Wie ben ik?
  • Hoe kan ik elke dag mijn veelzijdigheid inzetten?
  • Hoe wordt mijn lichaam gevoed en beschermd, mijn verstand gestimuleerd, hoe worden mijn handen uitgedaagd om er inspanningen mee te leveren?
  • Hoe word ik creatief aangemoedigd en geïnspireerd?
  • Welke plek krijgt schoonheid in mijn leven?

Deze vorm van introspectie over normen en waarden, met aandacht voor zowel hoofd, hart, handen en ziel is zinvol en nodig. Zeker op een kantelpunt in je leven heb je hier baat bij, om vervolgens aan outrospectie te kunnen doen, je open te stellen voor anderen en hun behoeften. Je bent immers pas klaar voor de weg naar buiten op het moment dat je jezelf voldoende kent en graag ziet.

Als ik niet aan mezelf denk, wie zal er dan aan mij denken?

Als ik alleen maar aan mezelf denk, waarom besta ik dan?

Maxim Gorki - Russisch schrijver

...dan de weg naar buiten

Holslag formuleert 10 grote regionale ambities die geluk dichterbij kunnen brengen:

  1. Veiligheid
  2. Welvaart
  3. Duurzaamheid
  4. Productiviteit
  5. Efficiënte overheid
  6. Gezamenlijke doelen die leiden tot solidariteit en positieve wederkerigheid
  7. Ondernemende samenleving
  8. Kennis en innovatie ten dienste van de mens
  9. Vlaanderen = aantrekkelijke regio
  10. Cultuur en kunst zijn prominent aanwezig

Niet toevallig hoor ik deze elementen ook geregeld tijdens individuele gesprekken naar boven komen. Mensen die opgebrand zijn bijvoorbeeld, ervaren veel baat door tijdens hun herstelproces bewust tijd te maken om in de natuur te zijn, om actief met kunst en cultuur aan de slag te gaan. En waarop besparen onze beleidsmakers momenteel massaal? Inderdaad, op natuur, kunst en cultuur. Dit is een tendens die dringend een halt moet toegeroepen worden, willen we de golf aan bore-& burn-out stoppen.

Jonathan pleit hierbij om echt egoïstisch te zijn en te streven naar een zo volledig mogelijk leven, een vol leven met succes op materieel vlak, maar ook op vlak van gezondheid, vriendschap en schoonheid en de plezierige ervaring dat we als mens toch verdomd intrigerende wezens zijn.

Jonathan Holslag in het essay Vlaanderen 2055

Het model dat de schrijver voorstelt om tot groei op mensenmaat te komen, is krachtig in al zijn eenvoud omdat het de menselijke waarden achter de financiële waarde herontdekt en de vooruitgang ten dienste van de mens stelt:

Vlaanderen 2055: een model voor groei door Jonathan Holslag

Vlaanderen 2055: een model voor groei door Jonathan Holslag

Uiteraard is de schrijver niet blind voor belangrijke uitdagingen waarvoor hij originele oplossingen biedt, gaande van het herstellen van ons zelfvertrouwen als antwoord op het heersende conservatisme, cynisme en sarcasme, tot en met het decentraliseren van grote naar middelgrote steden met in het centrum gelukkige, betrokken, ondernemende bewoners.

Het klinkt mij als muziek in de oren want ook ik voer als innerpreneur een vurig pleidooi voor meer bevlogenheid en betrokkenheid en ben ervan overtuigd dat de oplossingen die de schrijver aandraagt voor de juiste context zorgen.

Basiskansen in plaats van een basisinkomen

Het hoofdstuk over het belang van het voorzien van basiskansen ten voordele van het invoeren van een basisinkomen roept op om ambitieuzer te zijn dan iedereen 'slechts' van een basisinkomen te voorzien. De schrijver wijst zijn lezers op de risico's die verbonden zijn aan het eenvoudig uitdelen van geld in een economie die gericht is op competitiviteit en 'overleven': dat kan ook de zin voor initiatief fnuiken en garandeert niet dat mensen dat geld duurzaam zullen investeren of spenderen.

Ondernemerschap dat groeit vanuit schaarste, is immers van een heel andere orde dan ondernemerschap en initiatief dat groeit uit een kansrijke context waarin innovatie wordt aangemoedigd en ontstaat. Mensen moeten volgens hem geprikkeld worden om voor en met hun inkomen de juiste dingen te doen.

Willen we zoveel mogelijk mensen de mogelijkheid bieden om op waardige wijze in hun behoeften te kunnen voorzien, ondermeer door te voorzien in de behoeften van anderen, dan moeten we streven naar een solidaire economie die kansrijk is, zodat parameters als zekerheid en comfort gegarandeerd zijn, maar ook parameters als schoonheid en zelfontplooiing.

Jonathan Holslag in het essay Vlaanderen 2055

Inzetten op 4 grote sectoren in 2055

Holslag gelooft dus net als ik in het belang van een bezielde maatschappij om ongelijkheid en kansarmoede te voorkomen. 4 grote sectoren van de economie in het kanteldroomscenario voor 2055 zijn volgens de schrijver:

  1. Industrie en landbouw
  2. Bouw
  3. Onderwijs
  4. Gezondheidszorg

en hij schetst aan de hand van heel concrete voorbeelden een prachtig kanteldroomscenario dat menig betrokken en bevlogen medemens zal doen glimlachen, hopen en - zo was het alleszins in mijn geval - zich de vraag doet stellen: hoe kan ik hiermee aan de slag, liefst vandaag nog?

De schrijver anticipeert trouwens wel op jouw mogelijke 'ja maar's, meer bepaald in het voorlaatste hoofdstuk waarin hij topics als oprukkend nationalisme, zin of onzin van de democratie en de vrije markt, vooruitgangsoptimisme en de rol van cultuur aan bod laat komen.

Kantelen die handel!

Eindigen doet Jonathan Holslag met een oproep: de tijd is rijp om de omslag te maken, om dat kanteldroomscenario te gaan realiseren. Dat weet hij want tijdens zijn vele omzwervingen als politicoloog en schrijver hoort hij bedrijven gepassioneerd pleiten voor duurzaamheid en vakmanschap, hoort hij jongeren die een alternatief willen voor de kavelwijken en autoverslaving, die als de dood zijn om dezelfde afmattende forenzentrip van en naar afmattend kantoorwerk te moeten maken.

En daarmee is de cirkel rond:

Ik vertel hen exact hetzelfde als wat de schrijver zijn lezers vertelt: we kunnen het in de toekomst wél beter hebben én jij kan daar zelf concreet aan meewerken.

Kantelen die handel!

Kopen dat essay!

Boekcover Vlaanderen 2055 door Jonathan Holslag, uitgegeven bij De Bezige Bij en besproken op www.kantel.be

Dat een gewaardeerd en gerenommeerd academicus zich de moeite getroost om zo'n hoopvol werk op zo'n laagdrempelige wijze in de wereld te zetten, verdient op zich applaus want in academische kringen durft men daar wel eens de neus voor ophalen. Applaus alleen is echter niet voldoende: iedereen is betrokken partij in dit verhaal. Dit mag niemand koud laten, jou ook niet.

Daarom: doe jezelf een plezier, koop dit essay, het vergt een investering van slechts €9,95, het leest vlot, met z'n 115 pagina's + bijlagen. Laat je erdoor inspireren, ontroeren, put er hoop uit en stel jezelf de vraag met welke ideeën jij in jouw buurt, in jouw leven aan de slag kan. Praat met anderen over hoe we kunnen kantelen als regio zodat dit kanteldroomscenario voor Vlaanderen niet enkel een droom blijft. Als je trouwens de kans hebt om te gaan luisteren naar een uiteenzetting door Jonathan Holslag, grijp ze dan maar. Tot die tijd geniet je ook in De Morgen regelmatig van zijn opiniestukken.

 

https://www.kantel.be/droomambassadeur-voor-kantelpunt/

Wil jij proeven van kantelen?

Vrijblijvend een aantal coachingsvragen ontvangen die jou alvast meer rust in je hoofd bieden: zegt je dat wat?

Vul hieronder je gegevens aan en ik stuur ze in jouw richting.

Van harte,

Ilse Schorrewegen

Je voorproefje is onderweg. Veel plezier ermee!