In 2014 stond ik zelf op een professioneel kantelpunt na meer dan 25 jaar professionele ervaring in verschillende rollen en sectoren.

Na meegebouwd te hebben aan een uitgeverij (Co-media), tv-kanaal (Supersport en FilmNet), een high-end fashion modedorp (Maasmechelen Village), verschillende dienstverlenende bedrijven en twee horecaketens (het Engelse Greggs en het Belgische The Foodmaker), na ervaring opgedaan te hebben in zowel kleine start-ups als in een beursgenoteerd bedrijf en de overheid, knaagde de ratrace die ik aan één stuk door had gelopen aan zeer hoge snelheid. Ook al had het mij vanuit carrièreperspectief wel gebracht waar ik wilde zijn: in een adviserende rol, 'geslaagd opgewerkt' als professional zeg maar.

Deep down verlangde ik echter al langer naar iets fundamenteel anders dan de ongebreidelde groei waaraan ik in al die bedrijven meewerkte.

Ik miste balans, DIEPgang, oprECHTHEID in de manier waarop ik verondersteld werd te functioneren. Ik voorvoelde dat deze manier van leven niet vol te houden zou zijn: niet voor mij als individu, maar wellicht ook niet voor de planeet.

Alleen: ik zag vooralsnog geen alternatief, dus deed ik maar verder.

Tot ik in 2014 door een onverwacht ontslag toch de kans kreeg om met mijn 'onbewuste' verlangen naar duurzamere levenskeuzes aan de slag te gaan.

In eerste instantie had ik daar ontzettend veel zin in, al deed de manier waarop ik ontslagen werd erg pijn. Hoewel zeer gebruikelijk in de consultingsector, hakt een ontslag op staande voet bij gebrek aan betaalde opdrachten, dus niet door het maken van een fout, er behoorlijk in. 

Door die manier van ontslagen worden, ontbrak het me heel lang aan daadkracht: rationeel wist ik dat ontslagen worden de enige manier was om ooit met mijn droom om zelfstandig te worden van start te durven gaan. Maar emotioneel werd het een heel ander verhaal.

Van 'workaholic' naar 'werkloze' in één dag triggerde oude patronen rond afwijzing die me volledig blokkeerden.

Daar en dan ontdekte ik dat waar zekerheden onder je voeten verdwijnen, vertrouwen vlot mee wegstroomt.

In de maanden die volgden op het ontslag kwam ik er bovendien achter dat er in onze drukke maatschappij weinig ruimte, laat staan begrip, is om 'zoekend' te zijn als mens.  Maandenlang lukte het me niet om 'in beweging' te komen, terwijl ik nochtans geen burn-out of depressie had. Ik was niet ziek, ik was kerngezond. En ik had tijd met hopen.

Maar mijn ego – het beeld dat ik van mezelf had opgebouwd als sterke, hardwerkende vrouw die altijd voor alles in haar eentje oplossingen vond – was wél stevig door elkaar geschud. Ik voelde een diepe schaamte en mijn zenuwstelsel reageerde daarop met copingmechanismen, alsof ik in levensgevaar was. Ik klapte dicht en trok me terug uit de wereld die vrolijk verder draaide, ook zonder mijn deelname eraan.

Rationeel wilde ik het mezelf gunnen om te 'mogen stilstaan' na zoveel jaren van onafgebroken jakkeren,

maar emotioneel ervaarde ik 'stilstaan'als beangstigend in een wereld die nooit stopt met draaien

Te trots om hulp te vragen

Eerlijk gezegd voelde ik me ook te trots om hulp in te roepen. Ik, die de carrièreladder flink had beklommen en in de voorbije jaren als manager en consultant heel goed voor anderen geweten had wat er gebeuren moest, kon nu niet voor mezelf verhelderen hoe ik met deze situatie moest omgaan. Dat was té pijnlijk voor mijn ego. 

Dus piekerde en ploeterde ik verder in mijn eentje, want ik wilde zeker mijn naasten niet tot last zijn. Dat ik niet bijdroeg aan het huishoudbudget, vond ik al beschamend genoeg.

Mijn stille verlangen van weleer om ooit zelfstandig te worden, sneeuwde onder door twijfels:

• Of ik wel 'geschikt materiaal' zou zijn voor het zelfstandig statuut bijvoorbeeld. Want als uitgesproken introvert voelde ik er weinig voor om mezelf 'te gaan profileren'; ik was altijd al een rabiate tegenstander van sociale media bijvoorbeeld, en als zelfstandige zou ik daar wel 'op MOETEN', wist ik
• Als creatief generalist had ik bovendien zoveel interesses die ik allemaal even boeiend vond: zou ik me in de toekomst moeten gaan specialiseren en daardoor 'limiteren'? Oh horror...

Kortom: ik reed mezelf steeds vaster in mijn hoofd.

Waarom 'in between jobs' voelt als 'de hel' voor een workaholic

Wie kampt met het gevoel professioneel gefaald te zijn - die overtuiging had zich ondertussen meester gemaakt van mij - heeft het knap lastig om zich nog 'een gedroomde toekomst' voor te stellen.

'In between jobs' vertoeven, vereenzaamt ook, omdat je omgeving vrolijk verder raast, waardoor je jezelf al snel 'een outcast' voelt. En zodra je een uitkering ontvangt, voel je je ook nog eens 'een profiteur' van de sociale zekerheid.

Bovenal voelde ik veel boosheid over wat ik allemaal fout zag gaan op de arbeidsmarkt. Maandenlang voelde ik mij een zwalpend schip op een woelige zee van vertwijfeling, boosheid, angst en verdriet.

Uit de impasse

Tot ik eindelijk de moed vond op zoek te gaan naar manieren om uit mijn impasse te breken. En toen werd het NOG interessanter:

Overal waar ik op zoek ging naar antwoorden, bood men mij ADVIES aan.

Maar nergens LUISTERDE men echt naar waar ik precies tegenaan liep.

Ik kreeg niet eens de kans om 'onder woorden' te brengen wat er speelde en waar ik behoefte aan had, tenminste:

• niet zonder meteen in een bepaalde richting geduwd te worden,
• een label opgekleefd te krijgen,
• of 'één zaligmakend advies' aangereikt te krijgen

En toen bedacht de proces- en leefwereldverbeteraar in mij: dit moet toch beter kunnen. 

Sterker nog: dit kan IK beter.

Daar en dan zijn de zaadjes voor coachingspraktijk Kantelpunt ontsproten. Ik schoolde me om tot loopbaanbegeleider, volgde coachingsopleidingen en vond de moed om wél te beginnen als zelfstandige.

Kantelpunt bleef sinds dat moment met mij mee evolueren:

1. Eerst bood ik loopbaanbegeleiding aan in onderaanneming bij bestaande loopbaancentra: dat was nodig om zelf een erkenning te krijgen als loopbaancentrum, want ik ontdekte al snel dat mijn invulling van het vak 'loopbaanbegeleider' behoorlijk afweek van het bestaande aanbod aan loopbaanbegeleiding
2. Zodra ik 3000 coachingsuren op de teller had, kon ik op eigen vleugels gaan vliegen en werd Kantelpunt zelf een erkend loopbaancentrum. Als 'centrum' werkte ik zelf nochtans bewust NIET met onderaannemers, want ik wilde mensen coachen, niet 'een bedrijf leiden'. Bovendien was ik van mening dat je subsidies van de overheid, belastinggeld dus, niet moet gebruiken om er een businessmodel van te maken
3. Zachtjesaan breidde ik 'mijn aanbod' eerst UIT - naar lifecoaching en levensloopbegeleiding, met bijzondere aandacht voor mid-lifers en senior professionals
4. De pandemie tussen 2020 en 2023 maakte één-op-één werken erg moeilijk : ik coachte mensen buiten, op ons terras, met voldoende afstand tussen ons: een tang op een varken in het werk dat ik doe en dat nabijheid vraagt
5. Sinds 2022 heette ik steeds meer leefwereldverbeteraars, systeemdenkers en gevoelige, creatieve zielen welkom: zij lopen immers vast in 'de arbeidsmarkt', in systemen die hen belemmeren om authentiek door het leven te gaan en écht toegevoegde waarde te bieden. Steeds meer mensen lopen aan waartegen ik zelf aanliep: zolang we niet kijken naar ZOWEL 'het systeem' als 'het individu', verandert er bijzonder weinig op vlak van werkgenegenheid, zingeving en voldoening halen uit werk

Laten we eens uitzoomen op metaniveau op hoe het perspectief op economie veranderd is sinds de industriële revolutie en hoe dat onze mindset en ons wereld-en mensbeeld beïnvloedt:

UIT: Rethinking value - artikel op Restory door Mischa Verheijden, met Reon Brand

Die evolutie leidt tot verschillende toekomstbeelden, zoals hier uitgewerkt door diezelfde Reon Brand:

De GAIA-metafoor past uitstekend bij de KANTELPUNT visie, een visie waarin ik mensen uitnodig hun focus te kantelen van 'ego' naar 'eco' omdat ik tijdens mijn leven ontdekte dat één van de oorzaken waarom mensen zich zo leeg en machteloos voelen gelinkt is aan het verlies aan verbinding: met onszelf en met elkaar, met onze naaste omgeving, met 'de maatschappij' als geheel ook.

Uiteraard heb ik dit niet allemaal zelf bedacht; ik sta op grote schouders van het oosterse zenboeddhisme en de TAO, de zuiderse UBUNTU en UMUNTU, samen met andere natuurlijke levensvisies van indigenous people, aangevuld met westerse methodieken als verbindende communicatie, in het verleden ook omarmd door mensen als Gandhi en Martin Luther King.

Ook de comparatieve filosofie inspireert mij zeer, net omdat ze zoveel strekkingen verbindt.

Elementen uit al deze filosofieën maken dan ook onderdeel uit van de coachingstrajecten bij Kantelpunt.

Oplossingsgerichte en ontwikkelingsgerichte coaching bleken mij als professional het best te liggen als vorm om persoonlijke begeleiding aan te bieden: het transformerende van die aanpak ligt mij nauw aan het hart, de impact is immers instant voelbaar én schaalbaar via rimpelingen in de leefwereld van mijn klanten. 

Gaandeweg ontdekte ik dat de manier waarop ik mensen individueel begeleid ook geschikt is om mensen te leren omgaan met grotere existentiële onzekerheden, zoals de gevolgen van klimaatontwrichting en ecocide.

Het gaat bij klimaatpsychologie immers ook over leren omgaan met boosheid, angst en verdriet, over verbinden met een diepmenselijke behoefte aan veiligheid, over ontdekken wat onze copingstrategieën zijn als we verbinding of veiligheid verliezen, enkel de schaal van 'de uitdaging' is anders...

Dat we als mensheid sinds de jaren '70 met een rotvaart ons 'buiten' verwoesten, heeft uiteraard impact op ons 'binnen', op hoe we ons verhouden tegenover die verwoesting én het lijden dat daarvan het gevolg is. Vooral omdat het ALLE leven op onze planeet impacteert, nu én in de toekomst: dat is nogal moeilijk te 'bevatten' voor een mensenbrein dat graag controle, veiligheid en zekerheid heeft.

Als mensen overvallen worden door het besef dat ecocide en biodiversiteitsverlies een onomkeerbaar proces is waarvan we de gevolgen niet kunnen inschatten, houdt dat risico's in: velen verzanden in apathie of ontkenning en dan ontbreekt het ons aan daadkracht om alsnog actie te ondernemen.

Terwijl je ook in polycrisistijd bewust begaan kan zijn met een vraag als 'wie wil ik zijn in tijden van crisis?'

Als kantelaar geloof ik dat er IN DEZE LIMINALE TIJD meer dan ooit tevoren KANSEN liggen, om ons bewustzijn te verhogen en de manier waarop wij 'mensen als werkwoord' grondig te herzien. 

Daar hoort het onszelf in vraag stellen, onze denkkaders bevragen, te beginnen bij ons wereldbeeld absoluut bij.

Wanneer je een integraal of holistisch wereldbeeld koestert, geloof je dat alles met alles is verbonden. Dat de wetenschap daar ook steeds meer bewijs voor vindt, doet me vermoeden dat dit een waardevolle piste is om verder op te bouwen. Ik kan maar hopen dat het tijdperk van het symbioceen' eraan komt, een tijdperk waarin we ons als mens wat nederiger gaan gedragen en beter zorg dragen voor al wat ons omgeeft en waar we interafhankelijk van zijn voor ons eigen welzijn. Want een welvarende maatschappij zonder welzijn is niet mijn idee van 'een goed leven'...

Zo droom ik van een wereld die yin- & yangkwaliteiten gelijkwaardig waardeert, waarbij feminiene en masculiene energie elkaar in evenwicht houden.

Een wereld ook waarin we ons eigenbelang overstijgen vanuit een diep doorvoeld bewustzijn dat leven vanuit gedeeld eigenbelang ons verder zal brengen in die korte 'bliep' die 'ons leven' is, simpelweg omdat al het leven op onze planeet interafhankelijk is van elkaar.

In zo'n wereld is 'werken' een relationeel gegeven in plaats van een transactioneel en maken we geen onderscheid tussen zorgtaken en andere activiteiten, organiseren we werk anders en staat economie opnieuw in dienst van het leven in plaats van andersom.

• schrijven, aan verschillende websites zoals https://www.kantel.be/, https://www.ilseschorrewegen.be/, https://www.kantelmanifesto.be/ en https://buymeacoffee.com/ilseschorrewegen, een hobbyproject rond het proces van waarderend ouder worden, met name in een wereld die op een kantelpunt staat...

• bijleren: een dag niet gelezen of geleerd, is een dag niet geleefd!

• kwaliteit boven kwantiteit verkiezen, altijd

• beleving en ervaringen verzamelen, boven 'spullen verzamelen'

• dutjes doen: in een wereld die doordraait, is dat een vredelievend teken van verzet

• wandelen in de natuur, héél enthousiast zwaaien naar koeien en veel foto's nemen met mijn smartphone

• dagdromen

• stilte en rust, als zuurstof voor mijn rusteloze brein:

"Er zijn bepaalde hulpbronnen die wij gemeenschappelijk hebben, zoals de lucht die we inademen en het water dat we drinken. We beschouwen die als vanzelfsprekend. Maar doordat deze bronnen zo wijdverbreid beschikbaar zijn, maken ze wel ALLES wat we doen mogelijk. Voor mij is stilte ook zo'n soort hulpbron. Net zoals zuivere lucht ademhaling mogelijk maakt, maakt stilte, in bredere zin, gedachten mogelijk. De beschikbaarheid van stilte levert zonder meer een bijdrage aan creativiteit en innovatie."

— uit: Matthew B. Crawford, De wereld buiten je hoofd, een filosofie van de aandacht, 2015 - check Waerbeke VZW voor meer

• vogels voeren

• kijken naar bomen, stappen in stromende rivieren, de aarde in onze tuin doorwoelen, turen naar de maan en de sterrenhemel 

• petrichor opsnuiven, de geur van regen op droge aarde

• tijd met mezelf doorbrengen, via meditatie, yin en nidra yoga

•  slow: je ervaart zoveel meer als je vertraagt...

• het kleine eren, als in 'small = beautiful', 'de kleinste vogel zingt het mooiste lied'

• actief kijken en luisteren, diep voelen, verbinden, denken, vertellen & schrijven

• leven en werken door elkaar laten lopen, zonder onderscheid te maken tussen die twee

• leren en ontwikkelen, door continu bij te scholen, veel te lezen, maar vooral door het leven te savoureren, met vallen en opstaan

• de warme relatie die ik altijd had en nog steeds heb met mijn ouders: zonder hen was ik er niet geweest, die gedachte maakt nederig en dankbaar voor het leven dat mij liefdevol werd geschonken

• de permanente evolutie in de relatie met mijn levensgezel Erik

• de kracht van vriendschappen

• verhalen, in alle vormen: papieren boeken, tv-series, films en documentaires, podcasts, een-op-een-gesprekken: woorden creëren werelden en door de narratieven te veranderen, veranderen we de wereld

•  de stad waar ik geboren ben: Lier, in België

• traag fietsen en genieten van het uitzicht

• filosofie als bron van troost en inzicht, om mijn nieuwsgierige linkerbreinhelft te voeden

• schoonheid in de vorm van binnenhuisinrichting, tuinontwerp, maar ook kwalitatieve kleding, als voeding voor mijn ziel én mijn creatieve rechterbreinhelft

• ecologisch denken, voelen en doen: het besef dat alles met elkaar in verbinding is, kreeg ik al op jonge leeftijd mee; daarom was het voor mij mindblowing om op volwassen leeftijd vast te stellen dat niet elk mens hiervan doordrongen is

• als lid van Natuurpunt en Velt probeer ik alsnog mijn steentje bij te dragen om meer ecologisch bewustzijn in de wereld te krijgen en zelf te brengen

• mijn ecologische tuin in wording

• empathie als middel om mensen te verbinden en de wereld grondig te veranderen

• positief én kritisch denken in één

• én-én in plaats van of-of

• nuancering: vele tinten grijs, in plaats van zwart-wit

• de kracht van kwetsbaarheid

• traagheid en vertragen, bedachtzaamheid

• stilstaan, als katalysator voor verandering, bloei en duurzame groei

• verwondering als middel tot verbeelding en verbeelding als middel tot verbinding

• vragen stellen: vele malen krachtiger dan 'antwoorden geven'

• dankbaarheid

Het komt allemaal samen in dit kantelmanifesto dat ik origineel schreef in coronajaar 2020:

en later nog verder uitdiepte, tot dit resultaat:

Het duurde 56 jaar om de mens te worden die ik vandaag ben en ik beschouw mezelf nog altijd in de leer om mens te worden...

• Op mijn LinkedIn-profiel kom je meer te weten over mijn professioneel verleden dat mee aan de basis lag van mijn huidige missie en visie
• Hier lees je wat een loopbaanbegeleider moet kennen, kunnen, weten, doen en zijn volgens de Vlaamse overheid
• Mijn inspirerende verhalen, blogartikels en opiniestukken verhullen veel over mijn integratief wereld-en mensbeeld. Dat betekent dat ik het universum als een evoluerend, spiritueel betekenisvol geheel zie en waarheid en kennis vind door een integratie van methoden en paradigma's, wetenschap én spiritualiteit. De kracht van dit wereldbeeld is het vermogen om wat gefragmenteerd en gepolariseerd is te integreren. Dat is effectief waar ik mijn levenswerk van aan het maken ben door mensen te ondersteunen bij het kantelen van ego naar eco.

Ziehier MIJN vaardigheden, zoals gegenereerd via dit instrument dat jij OOK kan gebruiken om kritisch naar je eigen profiel te kijken in het kader van de toekomstvaardigheden zoals 'werkgevers' ze definieerden tijdens een World Economic Forum:

Als ecosofisch levensloopbaancoach moedig ik mensen aan om ACTIEF en PREVENTIEF te ONDERZOEKEN wat zij écht nodig hebben om te kunnen floreren in hun huidige levensfase, wars van verwachtingen die anderen op hen projecteren, voorbij het dominante extractief-economische verhaal, waarvan 'de arbeidsmarkt' een symptoom is.

WerkgeNegenheid mogen ervaren in een levensondersteunende economie draagt immers bij tot meer creatieve expressie, zorgzaamheid, deugddoende relaties, levensenergie en vervulling.

Dat draagt bij aan vertrouwen in de toekomst – wat er ook gebeurt in de wereld rondom ons – en dat kunnen we goed gebruiken in deze kanteltijd.

Ik combineer verschillende rollen en stel mijn talenten in dienst van wie er nood aan heeft:

1️⃣ Als KLANKBORD luister ik naar jouw verhaal

2️⃣ Als COACH stel ik transformerende vragen die iets in beweging zetten

3️⃣ Als VERBINDER leg én herstel ik verbindingen: met onszelf en met onze omgeving

4️⃣ Als MENTOR ondersteun ik bij het aanleren van nieuw gedrag en het loslaten van gedrag dat niet meer dient

5️⃣ Als KATALYSATOR daag ik belemmerende overtuigingen uit en stel ik de status quo in vraag

6️⃣ Als GIDS maak ik wegwijs en toon ik verschillende richtingen en perspectieven

7️⃣ Als REGENERATOR neem ik het op voor het zelfhelende vermogen van het leven en van de aarde, mits we respectvol zorgdragen voor al wat leeft

8️⃣ Als LEVENSLOOPBAANFILOSOOF bevraag ik hoe ‘werk’ vandaag onze levens kleurt, hoe dat in de toekomst kan veranderen en wat die transitie doet met ons zelfbeeld, gevoel van eigenwaarde, perspectief op 'geld verdienen' en 'kostwinnerschap' en wat dat betekent voor hoe we 'solidariteit' invullen

9️⃣ Als KANTELAAR nodig ik uit tot meer medemenselijkheid en menselijke nederigheid, tot het respecteren van planetaire grenzen, zodat er nog een toekomst overblijft voor minstens 7 generaties na ons

1️⃣0️⃣ Als MENS IN WORDING komt dat alles samen in een verlangen om ons perspectief op werk en leven als afgescheiden entiteiten te kantelen, zodat WERK ervaren wordt als een daad van 'liefde in actie', waarmee je bijdraagt aan iets wat groter is dan jezelf...